Soạn bài Phỏng vấn và trả lời phỏng vấn - Soạn văn lớp 11

Hướng dẫn giải

I. Mục đích, tầm quan trọng của phỏng vấn và trả lời phỏng vấn

a) Người ta phỏng vấn và trả lời phỏng vấn để làm gì?

Trả lời:

   Không phải bất cứ cuộc trò chuyện, hỏi đáp nào cũng mặc nhiên được xem là phỏng vấn. Chỉ là phỏng vấn khi cuộc trò chuyện ấy được thực hiện nhằm mục đích rõ ràng là để thu thập thông tin về một chủ đề quan trọng, có ý nghĩa.

b) Một xã hội thực sự dân chủ văn minh không thể không đề cao vai trò quan trọng của các hoạt động phỏng vấn. Nói thế đúng hay sai? Vì sao?

Trả lời:

   Tôn trọng hoạt động phỏng vấn và trả lời phỏng vấn là tôn trọng sự thật, tôn trọng quyền được bày tỏ ý kiến của công chúng, và vì thế, nó là một biểu hiện của tinh thần dân chủ trong một xã hội văn minh.

II. Những yêu cầu cơ bản đối với hoạt động phỏng vấn

a) Trong khâu chuẩn bị phỏng vấn, nếu chỉ xác định được sẽ hỏi cái gì, để làm gì và hỏi ai thì đã đủ chưa? Vì sao có thể coi là đã (hoặc chưa) đủ?

Trả lời:

- Trong hoạt động phỏng vấn có năm yếu tố không thể thiếu, đó là: người phỏng vấn, người trả lời phỏng vấn, mục đích phỏng vấn, chủ đề phỏng vấn và phương tiện phỏng vấn.

- Trong câu hỏi nêu trên chưa nhắc đến phương tiện phỏng vấn (máy quay phim, máy ghi âm, thậm chí là giấy bút, sổ tay).

- Hơn thế, các yếu tố trên không tồn tại riêng rẽ mà phải gắn bó, hoà hợp với nhau, quyết định lẫn nhau. Ví như, đối tượng phỏng vấn phái phù hợp với mục đích và chủ đề phỏng vấn. Việc phỏng vấn về vấn đề gì và để làm gì quyết định việc chọn người phỏng vấn.

b) Trong phỏng vấn, phải hỏi như thế nào để đạt được mục đích phỏng vấn?

Trả lời:

   Trong phỏng vấn, câu hỏi là vô cùng quan trọng. Để đạt được mục đích phỏng vấn, câu hỏi cần đảm bảo các yêu cầu sau:

- Ngắn gọn, rõ ràng

- Phù hợp với mục đích và đối tượng phỏng vấn

- Làm rõ chủ đề

- Liên kết với nhau và được sắp xếp theo một trình tự hợp lí.

   Mặt khác, để có thể thu thập được nhiều nhất những thông tin như mong muốn, cần tránh những câu hỏi mà người trả lời chỉ cần đáp ngắn gọn và không giải thích thêm: có / không; đúng / sai.

III. Những yêu cầu đối với người trả lời phỏng vấn

a) Khi phỏng vấn, có phải bao giờ người phỏng vấn cũng chỉ sử dụng những câu hỏi dã chuẩn bị sẵn không? Tại sao?

Trả lời:

   Không phải lúc nào người phỏng vấn cũng chỉ nêu ra những câu hỏi đã chuẩn bị sẵn. Ngược lại trong quá trình hỏi đáp, người hỏi còn cần lắng nghe lời đáp, để đưa ra những câu hỏi có tính chất "ngẫu hứng", "ứng đối", nhằm:

- Làm cho câu chuyện liên tục, không rời rạc.

- Khéo léo lái người trả lời phỏng vấn trớ lại chủ đề phỏng vấn, nếu thấy họ có dấu hiệu "lạc đề" hoặc thậm chí có khi họ cố ý né tránh vấn để.

- Gợi mơ, khiến họ có thể nêu ý kiến rõ ràng hơn.

b) Trong quá trình phỏng vấn, người phỏng vấn cần có thái độ thế nào, ngoài sự khiêm tốn, nhã nhặn và chăm chú lắng nghe?

Trả lời:

   Cuộc phỏng vấn nên diễn ra trong không khí thân tình, tự nhiên. Người phỏng vấn không chỉ cần lịch thiệp, nhã nhặn, biết lắng nghe, đồng cảm với người cùng nói chuyện, mà còn cần tỏ thái độ tôn trọng ý kiến của họ bằng cách châm chú ghi chép và cố tránh chạm vào những chỗ có thể làm cho người trả lời phỏne, vấn không vui.

c)  Kết thúc phỏng vấn, người phỏng vấn cần nhớ làm việc gì để bày tỏ sự trân trọng đối với người trả lời phỏng vấn?

Trả lời:

   Trước khi khép lại buổi phỏng vấn, người phỏng vấn không nên quên việc cảm ơn người trả lời phỏng vấn đã dành thời gian và công sức cho buổi nói chuyện. Khi mở đầu cuộc phỏng vấn, người phỏng vấn cũng cần khéo léo tìm những lời mở đầu phù hợp để gợi ra một không khí gần gũi, thân thiện cho cuộc phỏng vấn.

  Buổi phỏng vấn có thế được phát trực tiếp trên truyền hình hay trên sóng phát thanh, nhưng cũng có thể được công bố sau khi đã biên tập lại. Trong trường hợp đó, kết quả phỏng vấn phải được ghi lại một cách trung thực (người phỏng vấn không dược tự ý sửa chữa những câu trả lời phóng vấn). Bài phỏng vấn phải được trình bày rõ ràng, trong sáng và hấp dẫn (có thể thêm những lời miêu tả hoặc kể chuyện ngắn gọn nếu cần).

  Người trả lời phỏng vấn phải nêu thật trung thực, rõ ràng ý kiến của mình về điều được hỏi, với thái độ thẳng thắn, chân thành. Đó là những điều rất dễ nhận ra. Nhưng còn yêu cầu nào khác mà người trả lời phỏng vấn cần cố gắng để đạt tới nữa không?

   Người được phỏng vấn không chỉ cần trả lời đúng vào điều được hỏi, bằng những ý kiến trung thực, rõ ràng mà câu trả lời còn cần được trình bày sao cho hấp dẫn. Câu trả lời của Bác về tình hình Điện Biên Phú (SGK) là một ví dụ. Câu trả lời này hay không chỉ vì nội dung của nó rất rõ ràng, sáng tỏ, mà còn vì cách trả lời thật thú vị, vừa thông minh và lại dễ hiểu đến không ngờ.

Bạn muốn xem thêm với

Có thể bạn quan tâm

Soạn bài Luyện tập sử dụng một số biện pháp nghệ thuật trong văn bản thuyết minh - Soạn văn lớp 9

A. THUYẾT MINH VỀ CHIẾC QUẠT. I. MỞ BÀI: Giới thiệu khái quát về công dụng của chiếc quạt trong đời sống. II. THÂN BÀI: 1. Giới thiệu lịch sử của chiếc quạt: Từ xa xưa con người đã dùng chiếc mo cau làm quạt. Khi khoa học kĩ thuật phát triển và phát minh ra nguồn điện: Chế tạo ra những chiếc quạt

Soạn bài Sử dụng một số biện pháp nghệ thuật trong văn bản thuyết minh - Soạn văn lớp 9

I. TÌM HIỂU VIỆC SỬ DỤNG CÁC BIỆN PHÁP NGHỆ THUẬT TRONG VĂN BẢN THUYẾT MINH 1. ÔN TẬP VĂN BẢN THUYẾT MINH VĂN BẢN THUYẾT MINH CÓ NHỮNG TÍNH CHẤT GÌ? NÓ ĐƯỢC VIẾT RA NHẰM MỤC ĐÍCH GÌ? CHO BIẾT CÁC PHƯƠNG PHÁP THUYẾT MINH THƯỜNG GẶP? TRẢ LỜI: Văn bản thuyết minh là kiểu văn bản nhằm cung cấp tri thức

Soạn bài Các phương châm hội thoại - Soạn văn lớp 9

I. PHƯƠNG CHÂM VỀ LƯỢNG 1    Khi An hỏi học bơi ở đâu” mà Ba trả lời là ở dưới nướcn thì câu trả lời của Ba không mang dầy đủ nội dung mà An cần biết. Bồi vì bơi là di chuyển trong nước hoặc trên một nước bằng cử dộng của cơ thể. Trong nghĩa của từ bơi” đã cổ ở dưới nước”. Điều mà An cần biết là một

Soạn bài Phong cách Hồ Chí Minh - Soạn văn lớp 9

CÂU 1:  VỐN TRI THỨC VĂN HÓA NHÂN LOẠI CỦA HỔ CHÍ MINH SÂU RỘNG NHƯ THẾ NÀO? VÌ SAO NGƯỜI CÓ ĐƯỢC VỐN TRI THỨC SÂU RỘNG NHƯ VẬY ? Chủ tịch Hồ Chí Minh là người đã tiếp thu sâu rộng tri thức văn hóa nhân loại để làm nên một nhân cách, một lối sống rất Việt Nam, rất phương Đông và cũng rất hiện đại. T

Soạn bài Lập dàn ý bài văn thuyết minh - Soạn văn lớp 10

LUYỆN TẬP    Xây dựng dàn ý tham khảo cho các đề văn thuyết minh. CÂU 1. GIỚI THIỆU VỀ TÁC GIẢ VĂN HỌC TRẢ LỜI: A. MỞ BÀI Giới thiệu tác giả Nguyễn Trãi 1380 1444. Vị trí của Nguyễn Trãi trong nền văn học. B. THÂN BÀI Một vài nét về cuộc đời của Nguyễn Trãi. Sự nghiệp văn học của Nguyễn Trãi. +

Soạn bài Khe chim kêu ( Điều minh giản ) - Soạn văn lớp 10

1. CÂY QUẾ CÀNH LÁ SUM SÊ NHƯNG HOA RẤT NHỎ? NHÀ THƠ CẢM NHẬN ĐƯỢC HOA QUẾ RƠI. CHI TIẾT ẤY CHO THẤY ĐIỀU GÌ VỀ CẢNH ĐÊM XUÂN VÀ TÂM HỒN THI SĨ? TRẢ LỜI: Cây quế cành là sum suê nhưng hoa thì rất nhỏ. Nhưng nhà thơ lại cảm nhận được cả “hoa quế rụng”. Chi tiết ấy cho thấy không gian của buổi đêm vô

Soạn bài Các hình thức kết cấu của văn bản thuyết minh - Soạn văn lớp 10

I. KẾT CẤU CỦA VĂN BẢN THUYẾT MINH A. PHÂN TÍCH HÌNH THỨC KẾT CẤU CỦA VĂN BẢN HỘI THỔI CƠM THI Ở ĐỒNG VÂN Câu a  Hội thổi cơm thi ở Đồng Vân là một văn bản thuyết minh . Qua đó, tác giả nhằm giới thiệu rõ cho người đọc gần xa về thời gian địa điểm và diễn biến của lễ hội này cũng như ý nghĩa của lễ

Soạn bài Nỗi oán của người phòng khuê ( Khuê oán ) - Soạn văn lớp 10

1. ANH CHỊ CÓ NHẬN XÉT GÌ VỀ NGHỆ THUẬT CẤU TỨ CỦA BÀI THƠ THỂ HIỆN QUA QUÁ TRÌNH CHUYỂN BIẾN TÂM TRẠNG CỦA NGƯỜI KHUÊ PHỤ. TRẢ LỜI: Điểm  độc đáo của Khuê oán là ở cấu tứ. Với chỉ bốn câu và vẻn vẹn trong 28 chữ, Vương Xương Linh vẫn thể hiện được quá trình chuyển biến tâm trạng của người khuê phụ