Soạn bài Viết bài làm văn số 6 : Văn nghị luận xã hội- Soạn văn lớp 11

Hướng dẫn giải

Đề bài : Nhân dân ta thường khuyên nhau:

                                                        "  Nhiễu điều phủ lấy giá gương 

                                               Người trong một nước thì thương nhau cùng"

                                                                                                        (Ca dao)

Hãy bình luận câu ca dao trên.

TỈM HIỂU ĐỀ

         1. Thể loại: Bình luận một vấn đề.

         2. Nội dung: Dân cùng một nước phải đoàn kết, yêu thương nhau.

          3.Tư liệu: Thực tế lịch sử!

DÀN Ý

  1. Mở bài

Từ truyền thuyết "Bọc trứng trăm con’’ dẫn đến câu ca dao để  nêu lên tầm quan trọng của vấn đề cần bình luận.

        2.Thân bài

            a. Giải thích câu ca dao:

  • Nhiễu điều phủ lẩy giá gương" gợi tả tấm lòng che chở đùm bọc nhau của nhân dân ta.
  • Ca dao khuyên ta là người cùng một nước phải thương yêu đùm bọc lẫn nhau.

            b. Bình luận:

  • Khẳng định lời khuyên:

+ Cái riêng của mỗi người và cái chung của mọi người có quan hệ gắn bó với nhau cả về vật chất, tinh thần và tình cảm.Thương yêu, đùm bọc lẫn nhau là nghĩa vụ của mỗi người dân.

+ Đó cũng là cơ sở của lòng yêu nước thương nòi, truyền thống quý báu của nhân dân ta.

  • Mở rộng vấn đề:

+ Bộc lộ bằng hành động cụ thể.

+ Nhắc lạl một số câu ca dao, tục ngữ cùng tư tưởng tình cảm trên.

+ Phê phán thái độ thờ ơ, lạnh nhạt, bàng quan trước các biến cố xảy ra ở các địa phương khác.

  1. Kết bài
  • Đoàn kết thương yêu nhau là bài học lớn nhất của dân tộc.
  • Truyền thống ấy ngày càng được phát huy mạnh mẽ.

              BÀI THAM KHẢO

            Từ nghìn xưa, nhân dân ta đã khẳng định dân tộc Việt Nam là anh em ruột thịt với nhau cùng sinh ra từ một bọc trứng của mẹ Âu Cơ. Do đó, phải thương yêu đùm bọc lẫn nhau.

            Truyền thống cao cả và tốt đẹp ấy còn biểu hiện trong câu ca dao gợi cảm:

                                                             Nhiều điểu phủ lấy giá gương                                                                                                  Người trong một nước thì thương nhau cùng.

    Ta thử tìm hiểu ý nghĩa và giá trị của câu ca dao này.

   Trước hết, từ câu ca dao ta thấy hiện lên một hình ảnh khá đẹp: tấm nhiều điều bao phủ phía ngoài chiếc giá gương trải qua ngày này tháng kia hứng chịu biết bao bụi bặm để chiếc gương phía trong hoài sáng trong ngời chiếu. Tác giả dân gian đã mượn hình ảnh đẹp đẽ, gợi cảm ấy để ngầm so sánh với tấm lòng rộng mở sẵn sàng chở che, đùm bọc lẫn nhau của nhân dân ta. Câu ca dao phản ánh một nguyện vọng, tình cảm của mỗi con người Việt Nam là trong mọi hoàn cảnh đều phải đoàn kêt “Lá lành đùm lá rách”, một lòng giúp đỡ lẫn nhau để cùng nhau vươn lên trong cuộc sống.

Tất cả người Việt Nam dầu ở miền xuôi hay miền ngược, đồng bằng hay cao nguyên, rừng núi cũng đều có mối quan hệ là “người trong một nước”. *Người trong một nước” tuy khác nhau về nguồn gốc, hoàn cảnh và  điều kiện sống riêng biệt nhưng bên trên những cái khác nhau đó, mọi người vẫn có nhiều cái giống nhau. Họ chung với nhau lằm nên tình nghĩa. Chung Tổ quốc ấy là tình đồng bào. Chung xóm làng, thôn ấp ấy là tình đồng hương. Chung trường học ấy là tình đồng môn. Chung cảnh  ngộ ấy là tình đồng cảnh. Chung một mục đích một lí tưởng sông ấy là  tình đồng chí. Chung một nghề nghiệp ấy là tình đồng nghiệp. Chung  một họ hàng là tình đồng tông...

Vượt lên trên các khác biệt nhỏ, vì một cái chung lớn hơn, người ta biết thương yêu, đỡ đần, đoàn kết với nhau. Trong thôn ấp, mối quan hệ tình làng nghĩa xóm thắt chặt mọi người lại với nhau, thể hiện bằng lòng yêu thương, sự tương trợ lẫn nhau mỗi khi tắt đèn tối lửa. Tinh thần đoàn kết của nhân dân ta đâu chỉ gói gọn trong lũy tre thôn ấp mà còn được biểu hiện rộng rãi vượt ra phạm vi cả nước qua mối quan hệ  trao đổi về vật chất lẫn tinh thần. Một hạt gạo, một tấm áo đầy nghĩa tình của địa phương này gửi đến địa phương khác khi biết đồng bào của mình nơi đó bị thiên tai, hoạn nạn đang lâm phải cảnh màn trời chiếu  đất đều thắm thiết biết bao tình cảm nhiễu điều giá gương. Đặc biệt, mỗi  khi đất nước có họa ngoại xâm, mọi tầng lớp nhân dân ta ở mọi miền đều xông lên tận tâm, tận lực, góp cả sức người sức của để giữ gìn từng ngọn rau tấc đất của ông cha. Các cuộc kháng chiến chống giặc xâm lược từ nghìn xưa đến nay đã cho thấy tinh thần đoàn kết một lòng của nhân dân ta. Tình đất nước nghĩa đồng bào mỗi khi nước nhà gặp cơn nguy biến, được thể hiện sâu sắc hơn lúc nào hết. Có thương yêu nhau người ta mới cảm thấy đau đớn xót xa trước cảnh đồng bào mình bị giặc thù tàn hại hay trước sự lầm than của đồng bao mình trong xiềng xích gông cùm của bọn xâm lăng . Chính trong hoàn cảnh ấy, lòng yêu nước, yêu đồng bào được khơi lên phát huy thành cao trào, thể hiện mạnh mẽ hành động cụ thể là góp lòng góp sức chiến đấu và chiến thắng kẻ thù. Tinh thân đoàn kết của nhân dân, nói theo Bác Hồ, đó là một báu vật được giữ gìn truyền thống , có sức phát huy tác dụng vượt cả không gian và thời gian. 

   Lúc nào cũng vậy, tình yêu thương đoàn kết giũa người trong một nước ấy không phải chỉ có lời nói đầu môi chót lưỡi hay chỉ là ước mơ cho nhau  được một đời sống vật chất và tinh thần sung túc , ấm no mà phải được biểu lộ ra bằng hành động gay việc làm cụ thể thiết thực ấy làm cho tinh thần yêu thương đoàn kết thắm thiết và cao quý hơn bội phần.

    Đất nước Việt Nam có ba miền nhưng là một khối thống nhất, cần liên kết gắn bổ, gíup đỡ nhau từng bước cùng đi lên vững chắc. Khi biết miền nào gặp phái việc không hay, nhân dân ở các miền còn lại với tinh thần: "Một con ngựa đautàu không ăn cỗ” sẽ cảm thấy xót xa trong cảnh "máu chày ruột mềm”, từ đó mở lòng ra để góp sức người, sức của tương trợ đồng bào mình. Đặc biệt khi quê hương bị giặc ngoài xâm lấn tồn hại, thì chính tình yêu thương đoàn kết của người trong một nước với nhau là cơ sở của lòng yêu nước, lòng căm hận giặc thù biểu hiện cụ thể thành giông bão, sấm sét quét sạch bọn chúng ra khỏi bờ cõi của cha ông. Trong các thời kì đất nước bị ngoại bang thống trị, người Việt Nam trước cảnh khổ chung của người dân mất nước đều có một niềm mong ước chung là quê nhà sớm được giải phóng, do đó, đã thương yêu lẫn nhau, bảo vệ nhau đoàn kết với nhau. Đó đâu chì là đòi hồi của tình cảm "nhiễu điều phủ lấy giả gương” mà còn là yêu cầu sống còn trước sự ức hiếp đe dọa cửa kẻ thù chung.

   Thế nhưng trong xã hội không phải không cổ một ít người cả đời chi bo bo nghĩ đến lợi ích riêng một cách vị kỉ của mình. Họ có thể sống phè phỡn trên sự thiếu đổi của bao nhiêu người khác mà vẫn không chút gì xao động đó là biểu hiện của lối sống nhỏ nhen, đáng phê phán.

   Theo chúng tôi câu ca dao trên đã ra đời từ nghìn xưa, ngay từ lúc đân tộc mình phải đương đầu với nhiều kẻ thù, đối phó với nhiều tai họa. Cha ông ta đã tổng hợp biết bao nhiêu kinh nghiệm sống phong phú qua biết baonăm lao động cực nhọc và đấu tranh bền bỉ, cật lực thành câu hát truyền đời Còn bao câu hát nữa cũng có tác dụng khuyên răn, kêu gọi như thế

                                                               Bầu ơi thương lấy bí cùng                                                                                                         Tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn.

   Hay: 

                                                               Khôn ngoan đối đáp người ngoài                                                                                            Gà cùng một mẹ chớ hoài đá nhau.

 

   Hơn lúc nào hết, mỗi người Việt Nam hiện nay trong giai đoạn phải vượt qua khó khăn gian khổ để xây dựng đất nước Việt Nam giàu mạnh, cần phải suy nghĩ và hành động theo lời nhắn nhủ của câu ca dao mồ chúng ta vừa phân tích.

 

Bạn muốn xem thêm với

Có thể bạn quan tâm

Soạn bài Luyện tập thao tác lập luận bác bỏ- Soạn văn lớp 11

           1. PHÂN TÍCH CÁCH THỨC BÁC BỎ  a. Nghệ thuật bác bò trong đoạn văn của Ghécxen Nội dung: Tác già bác bỏ một quan niệm sống không đúng sống gò bó, chật hẹp trong ngưỡng cửa nhà mình. Cách bác bỏ: Tác giả dùng lí lệ trực tiếp bác bỏ, kết hợp so sánh bằng hình ảnh sinh động gợi cảm mảnh vư

Soạn bài Tràng Giang- Soạn văn lớp 11

     1. ANH CHỊ HIỂU THẾ NÀO VỀ CÂU THƠ ĐỀ TỪ BÂNG KHUÂNG TRỜI RỘNG NHỚ SÔNG DÀI? ĐỀ TỪ ĐÓ CÓ MỐI LIÊN HỆ GÌ VỚI BỨC TRANH THIÊN NHIÊN VÀ TÂM TRẠNG CỦA TÁC GIẢ TRONG BÀI THƠ?    Đề từ tuy nằm ngoài văn bản tác phẩm, nhưng lại tập trung thể hiện nội dung tư tưởng và ý đồ nghệ thuật của tác giả. Câu t

Liên kết câu và đoạn văn

  PHÂN TÍCH SỰ LIÊN KẾT VỀ NỘI DUNG, VỀ HÌNH THỨC GIỮA CÁC CÂU TRONG ĐOẠN VĂN SAU THEO GỢI Ý NÊU Ở DƯỚI. 1. CHỦ ĐỀ CỦA ĐOẠN VĂN LÀ GÌ? NỘI DUNG CÁC CÂU TRONG ĐOẠN VĂN PHỤC VỤ CHỦ ĐỀ ẤY NHƯ THẾ NÀO? NÊU MỘT TRƯỜNG HỢP CỤ THỂ ĐỂ THẤY TRÌNH TỰ SẮP XẾP CÁC CÂU TRONG ĐOẠN VĂN LÀ HỢP LÍ. 2. CÁC CÂU ĐƯỢC L

Hướng dẫn soạn bài Chó sói và cừu tong thơ ngụ ngôn của La Phongten

CÂU 1. XÁC ĐỊNH BỐ CỤC HAI PHẦN CỦA BÀI NGHỊ LUẬN VĂN CHƯƠNG NÀY VÀ ĐẶT TIÊU ĐỀ CHO TỪNG PHẦN. ĐỐI CHIẾU CÁC TÁC PHẨM ẤY ĐỂ TÌM RA BIỆN PHÁP LẬP LUẬN GIỐNG NHAU VÀ CÁCH TRIỂN KHAI KHÁC NHAU KHÔNG LẶP LẠI. Bài nghị luận văn chương này gồm có hai phần: Từ Giọng chú cừu non tội nghiệp đến và tốt bụng

Nghị luân về một tư tưởng đạo lí

   ĐỌC VĂN BẢN TRANG 36, 37 SGK NGỮ VĂN 9 TẬP 2 VÀ TRẢ LỜI CÂU HỎI: A VĂN BẢN TRÊN THUỘC LOẠI NGHỊ LUẬN NÀO? B VĂN BẢN NGHỊ LUẬN VỀ VẤN ĐỀ GÌ? CHỈ RA LUẬN ĐIỂM CHÍNH CỦA NÓ. C PHÉP LẬP LUẬN CHỦ YẾU TRONG BÀI NÀY LÀ GÌ? CÁCH LẬP LUẬN TRONG BÀI CÓ SỨC THUYẾT PHỤC NHƯ THẾ NÀO? TRẢ LỜI CÁU HỎI    a Văn

Các thành phần biệt lập( tiếp)

CÂU 1. TÌM THÀNH PHẦN GỌI ĐÁP TRONG ĐOẠN TRÍCH SAU ĐÂY VÀ CHO BIẾT TỪ NÀO ĐƯỢC DÙNG ĐỂ GỌI, TỪ NÀO ĐƯỢC DÙNG ĐỂ ĐÁP. QUAN HỆ GIỮA NGƯỜI GỌI VÀ NGƯỜI ĐÁP LÀ QUAN HỆ GÌ TRÊN DƯỚI HAY NGANG HÀNG, THÂN HAY SƠ?    Các thành phần gọi đáp: này để gọi vâng để đáp. Quan hệ giữaỊ người gọi và người đáp là q

Hướng dẫn soạn bài Chuẩn bị hành trang vào thế kỉ mới

CÂU 1. TÁC GIẢ VIẾT BÀI NÀY TRONG THỜI ĐIỂM NÀO CỦA LỊCH SỬ? BÀI VIẾT ĐÃ NÊU VẤN ĐỀ GÌ? Ý NGHĨA THỜI SỰ VÀ Ý NGHĨA LÂU DÀI CỦA VẤN ĐỀ ẤY.   NHỮNG YÊU CẦU, NHIỆM VỤ HẾT SỨC TO LỚN VÀ CẤP BÁCH ĐANG ĐẶT RA CHO ĐẤT NƯỚC TA, CHO THẾ HỆ TRẺ HIỆN NAY LÀ GÌ?    Thời điểm của tác giả viết này là vào Tết năm