Nghĩa tường minh và hàm ý- soạn văn 9

Hướng dẫn giải

Câu 1. Đọc lại đoạn trích đã dẫn ở mục I và cho biết:

a) Câu nào cho thấy họa sĩ cũng chưa muốn chia tay anh thanh niên? Từ ngữ nào giúp em nhận ra điều ấy?

b) Tìm những từ ngữ miêu tả thái độ của cô gái trong câu cuối đoạn văn. Thái độ ấy giúp em đoán ra điều gì liên quan đến chiếc mùi soa?

   a): Câu “Nhà họa sĩ tặc lưỡi đứng dậy”. Cho thấy họa sĩ cũng chưa muốn chia tay anh thanh niên. Đây là cách dùng “hình ảnh” để diễn đạt ý của ngôn ngữ nghệ thuật.

   (b): Trong câu cuối đoạn ván, những từ ngữ miêu tả thái độ của cô gái liên quan tới chiếc mùi soa là:

  •  mặt đỏ ửng            (ngượng);
  • nhận lại chiếc khăn (không tránh được);
  •  quay vội đi           (quá ngượng).

   Qua các hình ảnh này có thể thấy cỗ gái đang bối rối đến vụng về vì ngượng. Cô ngượng vì cô định kín đáo để khăn lại làm kỉ vật cho người thanh niên, thế mà người thaiih niên lại quá thật thà tưởng là cô bỏ quên, nên gọi cô để trả lại.

2. Hãy cho biết hàm ý của câu in đậm trong đoạn trích sau đây:

Bác lái xe dắt anh ta lại chỗ nhà hội họa và cô gái:

- Đây, tôi xin giới thiệu với anh một họa sĩ lão thành nhé. Và cô đây là kĩ sư nông nghiệp. Anh đưa khách về nhà đi. Tuổi già cần nước chè: ở Lào Cai đi sớm quá. Anh hãy đưa ra cái món chè pha nước mưa thơm như nước hoa của Yên Sơn nhà anh.

                                                                                          (Nguyễn Thành Long, Lặng lẽ Sa Pa)

   Hàm ý của câu in đậm là “Họa sĩ già chưa kịp uống nước chè đấy”.

Câu 3. Tìm câu chứa hàm ý trong đoạn trích sau và cho biết nội dung của hàm ý.

Mẹ nó đâm nổi giận quơ đũa bếp dọa đánh, nó phải gọi nhưng lại nói trổng:

- Vô ăn cơm!

Anh Sáu vẫn ngồi im, giả vờ không nghe, chờ nó gọi "Ba vô ăn cơm". Con bé cứ đứng trong bếp nói vọng ra: 

 -Cơm chín rồi!

Anh cũng không quay lại.

                                                                                        (Nguyễn Quang Sáng, Chiếc lược ngà)

Câu “Cơm chín rồi!” có chứa hàm ý, đố là “ông vô ăn cơm đi"  

Câu 4. Đọc các đoạn trích sau đây (trích từ truyện ngắn Làng của Kim Lân), cho biết những câu in đậm có phải là câu chứa hàm ý không. Vì sao?

a) Có người hỏi:

- Sao bảo làng Chợ Dầu tinh thần lắm cơ mà?..

- Ấy thế mà bây giờ đổ đốn ra thế đấy!

Ông Hai trả tiền nước, đứng dậy, chèm chẹp miệng, cười mhạt một tiếng, vươn vai nói to:

- Hà, nắng gớm, về nào…

Ông lão vờ vờ đứng lảng ra chỗ khác, rồi đi thẳng. Tiếng cười nói xôn xao của đám người mới tản cư lên ấy vẫn dõi theo.

b) – Này, thầy nó ạ.

Ông Hai nằm rũ ra ở trên giường không nói gì.

- Thầy nó ngủ rồi à?

- Gì?

Ông lão khẽ nhúc nhích.

- Tôi thấy người ta đồn…

Ông lão gắt lên:

- Biết rồi!

Bà Hai nín bặt. Gian nhà lặng đi, hiu hắt.

 

   Những câu in đậm đây không chứa hàm ý. Câu in đậm thứ nhất la câu nói lảng (nói sang chuyện khác tránh đề tài đang bàn, còn gọi là “đánh trống lảng"

   Câu in đậm thứ hai là câu nói dở dang.

 

 

Bạn muốn xem thêm với

Có thể bạn quan tâm

cách làm bài Nghị luân về một đoạn thơ, bài thơ- soạn văn 9

PHÂN TÍCH KHỐ THƠ ĐẦU BÀI THƠ SANG THU CỦA HỮU THỈNH.    Mùa thu đến với anh khá đột ngột và bất ngờ, không hẹn trước. Bắt đầu không phải là những nét đặc trưng của trời mây sắc vàng hoa cúc nhu trong thơ cổ điển. Bắt đầu là hương ổi thơm náo nức. Một chữ “phả” kia đủ gợi hương thơm như sánh lại. Nó

Hướng dẫn soạn bài Viếng lăng Bác

CÂU1. ĐỌC NHIỀU LẦN BÀI THƠ, TÌM HIỂU CẢM XÚC BAO TRÙM CỦA TÁC GIẢ VÀ TRÌNH TỰ BIỂU HIỆN TRONG BÀI.    Cảm xúc bao trùm của nhà thơ trong bài thơ là niềm xúc động thiêng liêng, tâm lòng thành kính thiêt tha biết ơn, vưa tư hào, vừa xót xa, thương cảm.     Mạch vận động của cảm xúc được biểu hiện the

Hướng dẫn soạn bài Sang thu

CÂU 1. SỰ BIẾN ĐỔI CỦA ĐẤT TRỜI SANG THU ĐƯỢC HỮU THỈNH CẢM NHẬN BẮT ĐẦU TỪ ĐÂU VÀ GỢI TẢ QUA NHỮNG HÌNH ẢNH, HIỆN TƯỢNG GÌ?     Sự biến đổi của đất trời từ cuối hạ sang đầu thu được cảm nhận tinh tế bắt đầu từ những tín hiệu chuyển mùa: “Bỗng nhận ra hương ổi. Phả vào trong gió se”. Gió se là ngọn

Hướng dẫn soạn bài Nói với con

CÂU 1. MƯỢN LỜI NÓI VỚI CON, NHÀ THƠ GỢI VỀ CỘI NGUỒN SINH DƯỠNG MỖI CON NGƯỜI, GỢI VỀ SỨC SỐNG MẠNH MẼ, BỀN BỈ CỦA QUÊ HƯƠNG MÌNH. BỐ CỤC CỦA BÀI THƠ ĐÃ THỂ HIỆN Ý TƯỞNG ĐÓ NHƯ THẾ NÀO?    Mượn lời nói với con, nhà thơ gợi về cội nguồn sinh trưởng của mỗi người gợi về sức sống mạnh mẽ, bền bỉ của q

Ssoạn bài Truyện Kiều - Soạn văn lớp 9

CÂU 1: NHỮNG NÉT CHÍNH VỀ THỜI ĐẠI, GIA ĐÌNH, CUỘC ĐỜI NGUYỄN DU: 1.  Thời đại Nguyễn Du cuối thế ki XVIII nửa đầu thế ki XIX Cuộc đời Nguyễn Du gắn bó sâu sắc với những biến cố lịch sử của giai đoạn này: Chế độ phong kiến khủng hoảng trầm trọng, giai cấp thông trị xâu xé nhau, tranh bá đồ vương k

Soạn bài Sự phát triển của từ vựng ( tiếp ) - Soạn văn lớp 9

I. TẠO TỪ NGỮ MỚI 1. Đó là các từ ngữ ĐIỆN THOẠI DI ĐỘNG : Điện thoại vô tuyến nhỏ, mang theo người, được sử dụng trong vùng phủ sóng của cơ sở cho thuê bao rất tiện dụng. ĐIỆN THOẠI NÓNG : Điện thoại dành riêng để tiếp nhận và giải quyết những vấn đề khẩn cấp vào bất kì lúc nào. KINH TẾ TRI THỨC

Soạn bài Hoàng Lê nhất thống chí ( Ngô gia văn phái ) - Soạn văn lớp 9

CÂU 1. TÌM ĐẠI Ý VÀ BỐ CỤC CỦA ĐOẠN TRÍCH Bố cục Có thể chia làm ba đoạn:     Đoạn 1: Từ đầu đến Hôm ấy nhằm vào 25 tháng chạp năm Mậu Thân 1788: Khi được tin báo giặc Thanh đã chiếm Thăng Long, Bắc Bình Vương lên ngôi hoàng đês, tự mình đốc suất đại binh ra Bắc phá giặc”.    Đoạn 2: Từ Vua Quang Tr

Soạn bài Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh - Soạn văn lớp 9

CÂU 1. THÓI ĂN CHƠI XA XỈ CỦA CHÚA TRỊNH VÀ CÁC QUAN LẠI HẦU CẬN ĐƯỢC MIÊU TẢ THÔNG QUA NHỮNG CHI TIẾT NÀO? HÃY NHẬN XÉT VỀ LỜI VĂN GHI CHÉP SỰ VIỆC CỦA TÁC GIẢ. TẠI SAO KẾT THÚC ĐOẠN VĂN MIÊU TẢ NÀY, TÁC GIẢ LẠI NÓI: KẺ THỨC GIẢ BIẾT ĐÓ LÀ TRIỆU BẤT THƯỜNG. Thói ăn chơi xa xỉ vô độ của chúa Trịnh v