Hướng dẫn soạn bài Nói với con

Hướng dẫn giải

Câu 1. Mượn lời nói với con, nhà thơ gợi về cội nguồn sinh dưỡng mỗi con người, gợi về sức sống mạnh mẽ, bền bỉ của quê hương mình. Bố cục của bài thơ đã thể hiện ý tưởng đó như thế nào?

   Mượn lời nói với con, nhà thơ gợi về cội nguồn sinh trưởng của mỗi người gợi về sức sống mạnh mẽ, bền bỉ của quê hương mình. Thể hiện ý đồ của bài thơ được bô' cục thành hai đoạn:

   - Đoạn 1: (từ đầu đên câu “Ngày đầu tiên đẹp nhất trên đời”). Con lớm lên trong tình yêu thương, sự đùm bọc, nâng đờ của cha mẹ trong m sông lao động tươi đẹp của quê hương.

   - Đoạn 2: (phần còn lại) Tự hào với sức sông mạnh mẽ,  bền bỉ, truyền thống cao đẹp của quê hương, ước mong con sẽ kế tục xứng đáng

   Đúng là bài thơ đã khởi đầu từ tinh cảm gia đình mà mở rộng ra tinh cảm quê hương từ những kỉ niệm nhỏ bé, gần gũi thiết tha lên thành lẽ sống cao đẹp. Bài thơ bộc lộ cảm xúc, chủ đề dẫn dắt ý tưởng một cách tự nhiên có tầm khái quái mà vẫn sâu xa thấm thía.

Câu 2. Con được lớn lên trong tình yêu thương của cha mẹ, trong sự đùm bọc của quê hương. Hãy tìm và phân tích các câu thơ nói lên điều ấy.

   Đoạn đầu bài thơ là tinh yêu thương của cha mẹ và sự đùm bọc che chở của quê hương đối với con.

   Bốn câu thơ đầu là nhưng hình ảnh hết sức cụ thể của một không khí gia đình đầm ấm và quấn quýt:

                                                  " Chân phài bước tới cha

                                                    Chân trái bước tới mẹ

                                                   Một bước chạm tiếng nói

                                                  Hai bước tới tiếng cười”

   Con trẻ đồ lớn lên từng ngày trong tình yêu thương, trong sự mong chờ nâng đón của bậc sinh thành. Từng bước đi là từng tiếng nói tiếng cười được mẹ cha nâng niu, chăm chút, mừng vui đón nhận từng ngày.

   Không chỉ có tình yêu thương sự che chở đỡ nâng của cha mẹ, con trẻ còn trưởng thành trong cuộc sổng lao động, trong thiên nhiên tươi đẹp và thấm đượm nghía tình của quê hương ruột thịt:

                                      "Người đồng mình yêu lắm con ơi!

                                      Đan lờ cài nan hoa

                                      Vách nhà ken câu hát

                                     Rừng cho hoa

                                      Con đường cho những tẩm lòng...”

   Những hình ảnh tươi đẹp “Đan lờ càỉ nan hoa, Vách nhà ken câu hát” gợi lên cuộc sống lao động cần cù vui tươi của ungười đồng mình”. Các động từ cài, ken, không chỉ miêu tả cụ thể mà còn cho thấy một cách sinh động tình cảm gắn bó, quấn quýt. Ngay, cả rừng núi của quê hương tự bao đời rồi vẫn thơ mộng và trừ tình đã che chở, dưỡng nuôi con người cả về tâm hồn, về lối sống “Rừng cho hoa. Con đường cho những tấm lòng” là như thế.

Câu 3. Người cha nói với con về những đức tính cao đẹp gì của người "đồng mình", từ đó nhắc nhở con trên đường đời cần phải như thế nào?

    Đoạn còn lại của bài thơ: qua việc ca ngợi những đức tính cao đẹp của “người đồng mình”, tác giả dặn dò mong ước con mình sẽ kế tục phát huy một cách xứng đáng với truyền thống cao đẹp đó của quê hương.

   Những đức tính cao đẹp đó là gì?

                             “Người đồng mình thương lắm con ơi

                              Cao đo nỗi buồn

                              Xa nuôi chí lớn

                             Dầu làm sao thì cha vẫn muốn

                            Sống trên đá không chê đá gập ghềnh

                            Sống trong thung không chè thung nghèo đói 

                           Sông như Bồng như suối

                           Lên thác xuồng ghểnh

                            Không lo cực nhọc*

  "Người đồng mình” đó!  Những con người sống quanh năm vất vả mạnh mẽ và khoáng đạt biết bao nhiêu, nhừng con người ấy luôn gắn bó với quê hương dẫu còn cực nhọc, đói nghèo.                                    “

  Qua những đức tính vừa nói của “người đồng mình”, tác giả mong con mình phái một lòng chung thủy với quê hương, sẩn sàng chấp gian nan thử thách đê vượt qua chúng bằng ý chí, bằng niềm tin của mình

  "Người dồng minh” còn đức tính gì nữa?

                                                “Người dồng mình thô sơ da thịt

                                                Chẳng mấy ai nhỏ bé đâu con

                                                Người dồng mình tự đục đá kê cao quẽ hương

                                               Còn quê hương thì làm phong tục

                                               Con ơi tuy thô sơ da thịt

                                              Lên đường

                                              Không bao giờ nhỏ bé được

                                             Nghe con“

  Tuy mộc mạc nhưng rất giàu chí khí, niềm tin, "người đồng mình” dù thô sơ da thịt” nhưng nhất định không nhỏ bé về tâm hồn, về quyết tâm và mơ ước xây dựng quê hương. Chính họ đẩ làm nên truyền thống, phong I tục tập quán tốt đẹp tự bao đời, đã “tự đục đá kè cao quê hương”, còn quê hương thì làm phong tục. Qua các đức tính ấy của “người đồng mình'" người cha dặn dò con hãy biết tự hào với truyền thống quê hương để tự I tin vững bước trên đường đi tới.

Câu 4. Em cảm nhận như thế nào về tình cảm người cha đối với con trong bài thơ? Điều lớn lao nhất mà người cha muốn truyền cho con qua những lời này là gì?

   Tình cảm của người cha đối với con trong bài thơ này thật yêu thương, trìu mến, thiết tha và tin tưởng. Điều lớn lao nhất mà người cha truyền I tới được cho con là niềm tự hào với sức sống mạnh mè bền bỉ, vớí truyền I thống cao đẹp của quê hương và niềm tin vững bước vào đời.

Câu 5. Nhận xét về cách diễn tả tình cảm và suy nghĩ bằng hình ảnh của nhà thơ. (Gợi ý: Người miền núi thường có cách nói giàu hình ảnh, cụ thể, mộc mạc mà có tính khái quát, giàu chất thơ. Chẳng hạn bốn dòng thơ đầu bài hay các câu: "Đan lờ cài nan hoa - Vách nhà ken câu hát", "Người đồng mình tự đục đá kê cao quê hương"...)

  Cách diễn tả tình cảm và suy nghĩ bằng hình ảnh của nhà thơ thật đặc sắc và độc đáo. Các hình ảnh vừa cụ thể vừa có tính khái quát tuy mộc mạc, bình dị mà vẫn giàu chất thơ.

Bạn muốn xem thêm với

Có thể bạn quan tâm

Nghĩa tường minh và hàm ý- soạn văn 9

CÂU 1. ĐỌC LẠI ĐOẠN TRÍCH ĐÃ DẪN Ở MỤC I VÀ CHO BIẾT: A CÂU NÀO CHO THẤY HỌA SĨ CŨNG CHƯA MUỐN CHIA TAY ANH THANH NIÊN? TỪ NGỮ NÀO GIÚP EM NHẬN RA ĐIỀU ẤY? B TÌM NHỮNG TỪ NGỮ MIÊU TẢ THÁI ĐỘ CỦA CÔ GÁI TRONG CÂU CUỐI ĐOẠN VĂN. THÁI ĐỘ ẤY GIÚP EM ĐOÁN RA ĐIỀU GÌ LIÊN QUAN ĐẾN CHIẾC MÙI SOA?    a: Câu

cách làm bài Nghị luân về một đoạn thơ, bài thơ- soạn văn 9

PHÂN TÍCH KHỐ THƠ ĐẦU BÀI THƠ SANG THU CỦA HỮU THỈNH.    Mùa thu đến với anh khá đột ngột và bất ngờ, không hẹn trước. Bắt đầu không phải là những nét đặc trưng của trời mây sắc vàng hoa cúc nhu trong thơ cổ điển. Bắt đầu là hương ổi thơm náo nức. Một chữ “phả” kia đủ gợi hương thơm như sánh lại. Nó

Hướng dẫn soạn bài Mùa xuân nho nhỏ

CÂU 1. ĐỌC NHIỀU LẦN BÀI THƠ VÀ TÌM HIỂU MẠCH CẢM XÚC TRONG BÀI GỢI Ý: TỪ CẢM XÚC VỀ THIÊN NHIÊN, ĐẤT NƯỚC DẪN ĐẾN SUY NGHĨ, ƯỚC NGUYỆN CỦA TÁC GIẢ. TỪ VIỆC NHẬN RA MẠCH CẢM XÚC, HÃY NÊU BỐ CỤC CỦA BÀI THƠ.    Bài thơ Mùa xuân nho nhỏ được triển khai theo mạch cảm xúc và suy nghĩ như sau:           

Hướng dẫn soạn bài Viếng lăng Bác

CÂU1. ĐỌC NHIỀU LẦN BÀI THƠ, TÌM HIỂU CẢM XÚC BAO TRÙM CỦA TÁC GIẢ VÀ TRÌNH TỰ BIỂU HIỆN TRONG BÀI.    Cảm xúc bao trùm của nhà thơ trong bài thơ là niềm xúc động thiêng liêng, tâm lòng thành kính thiêt tha biết ơn, vưa tư hào, vừa xót xa, thương cảm.     Mạch vận động của cảm xúc được biểu hiện the

Hướng dẫn soạn bài Sang thu

CÂU 1. SỰ BIẾN ĐỔI CỦA ĐẤT TRỜI SANG THU ĐƯỢC HỮU THỈNH CẢM NHẬN BẮT ĐẦU TỪ ĐÂU VÀ GỢI TẢ QUA NHỮNG HÌNH ẢNH, HIỆN TƯỢNG GÌ?     Sự biến đổi của đất trời từ cuối hạ sang đầu thu được cảm nhận tinh tế bắt đầu từ những tín hiệu chuyển mùa: “Bỗng nhận ra hương ổi. Phả vào trong gió se”. Gió se là ngọn

Soạn bài Sự phát triển của từ vựng ( tiếp ) - Soạn văn lớp 9

I. TẠO TỪ NGỮ MỚI 1. Đó là các từ ngữ ĐIỆN THOẠI DI ĐỘNG : Điện thoại vô tuyến nhỏ, mang theo người, được sử dụng trong vùng phủ sóng của cơ sở cho thuê bao rất tiện dụng. ĐIỆN THOẠI NÓNG : Điện thoại dành riêng để tiếp nhận và giải quyết những vấn đề khẩn cấp vào bất kì lúc nào. KINH TẾ TRI THỨC

Soạn bài Hoàng Lê nhất thống chí ( Ngô gia văn phái ) - Soạn văn lớp 9

CÂU 1. TÌM ĐẠI Ý VÀ BỐ CỤC CỦA ĐOẠN TRÍCH Bố cục Có thể chia làm ba đoạn:     Đoạn 1: Từ đầu đến Hôm ấy nhằm vào 25 tháng chạp năm Mậu Thân 1788: Khi được tin báo giặc Thanh đã chiếm Thăng Long, Bắc Bình Vương lên ngôi hoàng đês, tự mình đốc suất đại binh ra Bắc phá giặc”.    Đoạn 2: Từ Vua Quang Tr

Soạn bài Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh - Soạn văn lớp 9

CÂU 1. THÓI ĂN CHƠI XA XỈ CỦA CHÚA TRỊNH VÀ CÁC QUAN LẠI HẦU CẬN ĐƯỢC MIÊU TẢ THÔNG QUA NHỮNG CHI TIẾT NÀO? HÃY NHẬN XÉT VỀ LỜI VĂN GHI CHÉP SỰ VIỆC CỦA TÁC GIẢ. TẠI SAO KẾT THÚC ĐOẠN VĂN MIÊU TẢ NÀY, TÁC GIẢ LẠI NÓI: KẺ THỨC GIẢ BIẾT ĐÓ LÀ TRIỆU BẤT THƯỜNG. Thói ăn chơi xa xỉ vô độ của chúa Trịnh v